Een hersenbloeding! Hoe ga je met de persoon om?

Je verwacht eigenlijk nooit dat het jou of iemand in je omgeving zal gebeuren, maar als het gebeurd staat je leven op z'n kop!
Allereerst is er de schrik en de onzekerheid: hoe groot is de schade, hoe zal het aflopen, zal de persoon herstellen en hoe zal de persoon herstellen? Wat zullen de (blijvende) gevolgen zijn?
Er komt zoveel op jou en je naasten af dat het je gaat duizelen. Het verdriet zal overheersen en je hoopt, na de onderzoeken, duidelijkheid van de arts te krijgen over de situatie en dat hij je vele vragen kan beantwoorden.

Natuurlijk is het bovenstaande afhankelijk van de staat waarin de persoon verkeerd! Is de persoon aanspreekbaar, is er uberhaupt wel contact mogelijk, of lijkt het dat de persoon in kwestie alleen maar een black-out heeft gehad en lijkt er verder niets aan de hand te zijn. Deze laatste situatie is natuurlijk het fijnst, maar jammer genoeg gaat het niet altijd zo.

Ik wil in dit artikel graag mijn ervaringen delen, misschien dat ze iemand kunnen helpen.

Een naast familielid van mij kreeg, na een paar weken van 'kwakkelen' een hersenbloeding. Het kwam onverwacht, of beter gezegd: we hadden het niet verwacht.
Het was een flinke hersenbloeding in beide hersenhelften. De grootste bloeding zat in de rechter hersenhelft, met een (relatief) kleine in de linker helft.
De persoon in kwestie was helemaal weg en contact leek niet mogelijk. De artsen stelden ons al meteen voor een beslissing: moet er wel of niet sondevoeding gegeven worden. Ze wilden dat wij, als familie, tot een gezamenlijk besluit kwamen, "maar", zeiden de artsen, "wij nemen de uiteindelijke beslissing."
Dit legde een grote druk op de familie, het is een beslissing die zo moeilijk te nemen is. Daarbij staan we als familie nogal verschillend in het leven en denkt de een anders over levens instandhouding of levens beëindiging dan de ander. Het was als een bom onder de familie en stelde de familiebanden op de proef.
Uiteindelijk besloten de artsen om toch over te gaan op sondevoeding! Dat was voor sommige familieleden een klap, maar wij waren er blij mee.

En daar sta je dan, bij het bed van een geliefde die niet lijkt te reageren, zich niet bewust lijkt te zijn van zijn omgeving en niet meer bij bewustzijn is.
Als je die persoon ziet lijden, doet het jezelf pijn en probeer je van alles om de persoon te helpen, te troosten en de pijn te verlichten. Maar als dat een paar dagen geduurd heeft, ga je geleidelijk aan aan de toekomst denken. Hoelang zal dit gaan duren? Twee maanden, twee jaar, twintig jaar? En kun je het opbrengen om die 'last' te dragen? Wij moe(s)ten er flink voor rijden, dat kost geld en tijd en is een zware belasting op je prive- en gezinsleven, maar vooral van je emoties.

Ik ben tot de conclusie gekomen dat je de focus niet moet verliezen door dergelijke overwegingen. Wat moet je focus dan wel zijn? De betrokkene, de patiënt!
Er wordt wel eens gezegd dat je er vanuit moet gaan dat iemand die in coma ligt alles kan verstaan en aanvoelt wat er in zijn omgeving gebeurd, maar er niet op kan reageren.
Dat is ook mijn ervaring.
Mijn familielid leek heel ver weg en de situatie leek uitzichtloos, daar werden we door de artsen voortdurend op gewezen. Maar daar wilden we niet in mee gaan.  We hadden gewoon hoop!
In de film Shawshank Redemption zegt een van de hoofdpersonen (Red, gespeeld door Morgan Freeman) "Let me tell you something my friend. Hope is a dangerous thing. Hope can drive a man insane."
Zijn tegenspeler (Andy, gespeeld door Tim Robbins) zegt ergens anders in de film: “Hope is a good thing, maybe the best of things, and no good thing ever dies”.
Doordat we de patiënt zo benaderden kregen we geleidelijk aan reacties. Soms gingen de ogen open, soms probeerde hij te praten en dat ging zo verder totdat hij zelfs in onze handen kneep en ons gezicht aanraakte wanneer we zijn hand naar ons gezicht brachten.
Bij andere familieleden gebeurde dat niet of merkten zij het niet op. Latere tests wezen uit dat de linker hersenhelft weinig schade had, wat bevestigde dat de patiënt zich wel bewust kon zijn.

Wat is de conclusie?
Benader degene die een hersenbloeding heeft gehad met respect en positiviteit. Je weet nooit wat de persoon mee krijgt. Je kunt beter goede woorden spreken tegen iemand die het niet hoort, dan negatieve woorden spreken tegen of over iemand in zijn bijzijn waarvan je denkt dat hij het niet hoort, maar het wel degelijk begrijpt. Zo maak je iemand kapot en ontneem je hem de hoop.
 

Houd vol! Ook al is er maar beperkte communicatie mogelijk, een hand vasthouden of een aai door het haar, of streling van het gezicht kan voor de patiënt zoveel betekenen en hem hoop geven. Het is misschien het enige 'lijntje' dat die persoon heeft met de wereld rondom hem!

Maar.... 

een dergelijke omgang met de patiënt kan alleen als je een relatie met iemand hebt opgebouwd voordat hij getroffen wordt door een hersenbloeding. Na die tijd is het misschien niet mogelijk, of kan het gespeeld over komen. Het mag geen trucje worden!

Wees lief voor je ouders, grootouders en andere mensen rondom je. Waar je bewust aan werkt zal de ander later bewust van zijn.